Ang Bayan
August 23, 2020

Pasidungog kay Kaupod Randall Echanis

Share and help us bring this article to more readers.

Sa ngalan sang Partido Komunista sang Pilipinas, ginapaabot sang Komite nga Tagapatuman sang Komite Sentral ang hugot sa tagipusuon nga pagpakig-unong sa asawa, mga anak, pamilya, abyan kag kaupdanan ni Kaupod Randall Echanis.

Nagasaludo kami kay Kaupod Randall bangud sa iya bilog nga kabuhi nga katampad kag pursigido nga pagsakdag sa handom sang masa nga mangunguma para lubos nga mahilway sa gapos sang pyudal kag malapyudal nga pagpang-ulipon kag pagpamigos, kag amo man sang bilog nga pumuluyo nga Pilipino halin sa paghari sang imper­ya­lis­mong US, lokal nga pyudalismo kag burukrata kapitalismo.

Pagkatapos nga mahilway sa pagkabilanggo sang 1992, nagtum-ok si Ka Randall sang bug-os nga panahon sa ligal nga demokratiko nga kahublagan, una, sa mga orga­ni­sasyon sang mga bilanggong puli­tikal kag halin 1998, sa sulod sang 22 tuig, sa ligal nga kahublagan mangu­nguma, mamumugon kag a­nak­­balhas. Nagpamuno siya sa Kilu­sang Magbubukid ng Pilipinas (KMP), nanguna sa pagtukod sang Unyon ng mga Manggagawa sa Agrikultura (UMA) kag nangin tsir­man sang Anakpawis Partylist para isulong ang mga isyu kag pag­hi­makas nga mangunguma sa ligal kag parlamentaryo nga patag.

Upod ang mga kilala nga lider kag aktibista nga pareho ni Kaupod Crispin Beltran, nagpursiger siya sa ligal nga pag-organisa kag paghi­makas, sa pagduso sa mga demo­kratiko nga kinamatarung sang ma­sang anakbalhas kag pagtib-ong sa pagbag-o nga pungsodnon demo­kra­tiko sa ligal kag parlamentaryo nga patag.

Ginbuyagyag kag ginkontra niya ang paltik nga reporma sa duta sang reaksyunaryo nga gubyerno kag ginduso ang tunay nga repormang agraryo sa panahon nga naga­do­mi­nar ang polisiya nga neoliberal kag pundamentalismo sang “hilway nga merkado” kadungan sang “gera ba­tuk sa terorismo”. Ang mga nasam­bit nga pangkalibutanon nga polisiya sang imperyalismo ginsakdag sang mga lokal nga reaksyunaryo nga sahi para pugaon sang husto ang masang anakbalhas kag labing paigtingon ang militarisasyon kag pasismo. Sa pihak sang mga pag-atake, pag­pa­ma­hug kag pagpresyur, gin­pa­ngu­nahan ni Ka Randall ang pagsulong sang Genuine Agrarian Reform Bill (GARB) sa sulod sang reaksyunaryo nga parlamento.

Aktibo man nga nagpasakup si Ka Randall sa sugilanon pang­ka­linungan sa tunga sang NDFP kag GPH. Isa sa nagapanguna nga kon­sultant siya sang NDFP sa repor­mang agraryo kag myembro sang Reciprocal Working Committee on Social and Economic Reforms (Mga Reporma Pangkatilingban kag Pang-ekonomya). Daku ang kontribusyon niya sa pagbalay sang mga burador nga dokumento sang kasugtanan sa repormang agraryo kag kauswagan sa kaumhan kag Comprehensive Agreement on Socioeconomic Reforms) CASER o Kumprehensibo nga Kasugtanan sa mga Reporma nga Pangkatilingban kag Pang-eko­nom­ya). Ang mga reporma nga sosyo-ekonomiko ang ginakabig nga tunay nga kaundan sang sugilanon pang­kalinungan.

Daku kag malawigan ang im­portansya sang mga kontribusyon nga ini sa paghimakas sang pumu­luyo para sa pungsodnon kag pang­katilingban nga paghilway.

Kumprehensibo kag madalom ang paghangup ni Ka Randall sa kasaysayan kag subong nga kahim­tangan sang katilingban nga Pili­pi­no. Maathag niya nga nauyatan ang mga pangunahon nga problema sa katilingban kag tunay nga ugat sa kasaysayan sang malawigan nga krisis sang pungsod. Wala kakapoy siya nga nagtuon, naghimo sang pangkatilingban nga pagpanayasat, nagmonitor sa mga matag-adlaw nga isyu kag hitabo, nag-upod sa kubay sang masang mangunguma kag mamumugon kag nagpasakup sa mga paghimakas nila.

Naghalin sa husto kag siyentipiko nga paghangup ang kalig-on kag determinasyon ni Ka Randall, ang ikasarang niya nga magtum-ok sa mga esensyal nga halambalanon, magkilala kag indi magpaanod sa mga buladas kag kuskus-balungos, kag maghimo sang mga tindog base sa matuod kag sandig sa prinsipyo. Simple siya mag­­hambal pero malig-on manin­du­gan.

Sadtong pamantan-on siya, kabahin si Ka Randall sa mga una nga aktibista nga estudyante halin sa Metro Manila nga nagkadto sa kaumhan kag nagpasakup sa bag-o nga tukod nga hangaway sang banwa. Halin 1970 tubtob 1982 nagtungod siya sang malahalon nga bahin sa pagtukod kag pagpalapnag sang hangaway sang banwa kag kahublagan mangunguma sa Isa­be­la, Cagayan, Cordillera kag Ilocos.

Nagpamuno siya sa mga una nga madinalag-on nga malaparan nga kampanyang masa sa mga daku nga asyenda kag mga hayag nga aksyong masa sa kaumhan batuk sa mga pasista nga pagpang-abuso. Sa hili­ku­ton masa sa kaumhan lubos niya nga nahakos ang krusyal nga kahulugan sa pulitikal kag kati­ling­ban sang antipyudal nga kahublagan mangunguma.

Pareho sang iban nga beterano sa paghimakas sang pumuluyo, paliwat-liwat nga napreso si Ka Randall gani duna nga malapit sa iya ang isyu kag paghimakas sang mga bilanggong pulitikal. Una siya nga ginbilanggo sang 1983 kag nahilway sang napukan ang pasista nga diktaduryang Marcos sa una nga pag-alsa nga EDSA. Liwat siya nga gin-aresto kag ginbilanggo sang 1990-1992 sa panahon sang rehi­meng Corazon Aquino. Kag sa ikatlo nga kahigayunan sang 2007-2009, sa panahon sang malaparan nga atake sang rehimeng Macapagal-Arro­yo sa ligal nga demokratiko nga kahublagan.

Ginpatay si Ka Randall sa paagi nga wala hawid-hawid nga kapintas kag kabastusan. Ginpili sang mga pasista nga utok kag manugpatay-tawo nga rehimeng Duterte nga ibuhos sa pagpatay sa isa ka lider sang ligal nga progresibo nga kahub­lagan ang tanan nila nga aro­gan­sya kag wala sang pag­pang­duha-duha. Indi lang nga wala sang armas si Ka Randall, protektado siya sang mga kasugtanan sa tunga sang NDFP kag GPH nga pirmado sang mga prinsipal sang magtimbang nga bahin. Protektado man siya dapat sang mga demokratiko nga kina­ma­tarung kag kahilwayan sibil nga gina­saad sa reaksyunaryo nga kons­titusyon kag mga layi nga baraghal nga ginalapakan sang rehimen kag pinakamataas nga mga lider sini.

Luyag nga gamiton sang pasistang rehimen ang daw hayup nga pagpatay kay Ka Randall agud paralisahon sa kahadlok ang ligal nga demokratiko nga kahublagan kag pumuluyo. Pero labi nila nga ginahayag ang ila labaw nga kahad­lok sa madasig nga nagalapad nga pagpamatuk kag pagbato sang pumu­luyo. Labaw nga nahamulag kag ginakangil-aran ang tirano, ma­nug­patay, manugdambong kag idu-ido sang dumuluong nga rehimeng Du­terte.

Indi masarangan patyon sang pasista nga terorismo sang estado ang makabanwa kag demokratiko nga handum kag paghimakas nga ginasakdag ni Ka Randall. Tuman nga ginapaantus ang masa sang pumuluyo sang kapintas, pag­ka­pa­pet, kadalukon kag kapalpakan sang pasista kag papet nga rehimeng Duter­te. Indi magdugay kag paga­a­ni­hon sang uhaw-sa-dugo nga rehi­men ang bug-os nga bagyo sang kaa­kig kag pagbato sang pumuluyo.

Bulawanon kag dalayawon ang kabu­hi kag paghimakas ni Ka Randall. Dapat magtuon sa iya nga dedikasyon, determinasyon kag pag­ka­baganihan ang tanan nga mga rebo­lusyonaryo kag progresibo.

Mabuhi si Kaupod Randall!

Pasabton ang mga pasista nga kriminal!

Ubos-kusog nga batuan kag ibagsak ang pasista, papet kag garuk nga rehimeng Duterte!

AB (2020-08-23): Pasidungog kay Kaupod Randall Echanis